أحمد أمين (مترجم:سيد غلامرضا سعيدى)

41

مفخر شرق سيد جمال الدين اسد آبادى (فارسى)

مفخر شرق جمال‌الدين افغانى سيّدى شريف‌النسب است ، زيرا نسب وى به حسين ابن على عليه السلام منتهى مىشود و شرف نسب ، در ميهن وى احترامى دارد فوق ساير كشورها . . . سيّد جليل ، مانند همهء جوانان هم‌عصرش ، فارسى و عربى را بر اساس طريق و روشى كه در « الازهر » معمول است ، در كشورش آموخت . امتيازى كه اين روش تحصيل دارد اين است كه فلسفهء اسلامى و تصوّف را نيز به طور مشروح تحصيل كنند . بارى ، مقدمات اصلى تحصيلات او همين دروس بود ، و هنگامى كه به « هندوستان » مسافرت كرد رياضيات را در آن‌جا آموخت و در ضمن گردش طولانى در كشورهاى اسلامى ، سفرى به « مكه معظمه » نمود و اين سفرها ، تجربه‌هاى علمى و عميق و پردامنه‌اى به او داد و با زندگى مردم شرق آشنايى كامل حاصل كرد . سال‌هايى را كه در « افغانستان » مىگذراند ، مصادف با زمانى بود كه در ميان شخصيت‌هاى حاكم ، كشمكش و منازعه بود ، و سياست